Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy jest jednostką naukowo – badawczą podległą ministrowi środowiska. Prowadzi badania i prace badawczo – rozwojowe na rzecz rozwoju gospodarki narodowej, dotyczące ochrony środowiska, zrównoważonego rozwoju, przeciwdziałania zmianom klimatu i adaptacji do ich skutków oraz racjonalnego korzystania ze środowiska i jego zasobów.

IOŚ – PIB istnieje od 1986 r. W 2010 r. otrzymał status Państwowego Instytutu Badawczego.

Podstawowym przedmiotem działania IOŚ – PIB jest opracowywanie naukowych i technicznych podstaw ochrony środowiska oraz polityki państwa w tym zakresie. Opracowywanie podstaw polityki ekologicznej państwa w skali krajowej i międzynarodowej wyróżnia IOŚ – PIB spośród innych jednostek badawczo – rozwojowych zajmujących się zagadnieniami ochrony środowiska. Ważnym przedmiotem działania IOŚ – PIB są kompleksowe badania środowiska, integrujące badania prowadzone w większości pól badawczych.

IOŚ-PIB realizuje również zadania Krajowego Ośrodka Bilansowania i Zarządzania Emisjami oraz inne zadania wyznaczone w obowiązujących aktach prawnych.

Zakres działalności IOŚ – PIB obejmuje w szczególności:

  • opracowywanie naukowych i technicznych podstaw ochrony środowiska, ochrony przyrody, polityki ekologicznej państwa, programów dotyczących przeciwdziałania zmianom klimatu, oraz prowadzenie badań i prac rozwojowych w obszarach:
    • kompleksowych badań środowiska, w tym procesów i skutków degradacji;
    • polityki ekologicznej oraz strategii, programów i planów ochrony środowiska;
    • ochrony powietrza przed zanieczyszczeniem;
    • przeciwdziałania zmianom klimatu;
    • ochrony przed hałasem; ochrony krajobrazu;
    • ochrony żywych zasobów przyrody;
    • ochrony i odnowy biologicznie czynnej powierzchni ziemi;
    • ochrony i odnowy zasobów wodnych;
    • gospodarki odpadami;
    • gospodarki substancjami chemicznymi w środowisku;
  • przystosowywanie wyników badań naukowych i prac rozwojowych do wykorzystania w praktyce;
  • wykonywanie prac zapewniających skuteczną i efektywną ekonomicznie realizację zobowiązań wynikających z podpisanych i ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów dotyczących ochrony środowiska.

IOŚ – PIB posiada wieloletnie doświadczenie badawcze w obszarze ochrony środowiska (także środowiska miejskiego), w szczególności adaptacji do zmian klimatu, ocen środowiskowych, gospodarki wodno-ściekowej i przyrodniczych podstaw planowania przestrzennego.

W latach 2012-2013 IOŚ – PIB realizował projekt KLIMADA „Opracowanie i wdrożenie Strategicznego Planu Adaptacji dla sektorów i obszarów wrażliwych na zmiany klimatu”.